Harika Girişimin 3 Temel Özelliği

Yeni kurulan işletmelere milyarlarca dolarlık yatırım yapan bir melek yatırımcı grubu iyi bir girişimin sahip olması gereken en temel 3 özelliği yazdıkları bir kitapta bir araya getirdiler. Ve bende bu 3 temel özelliğin neler olduğunu bu yayında sizler için derledim. İsterseniz daha fazla beklemeden buyrun hemen konunun detaylarına geçelim.

Bu arada yaptığım yayınları beğeniyor ve yeni yayınları kaçırmak istemiyorsanız dinlediğiniz platformlardan abone olarak tüm yayınlara anında ulaşabilir veya [patreon] üzerinden bana destek olabilirsiniz.

Her şeyin başı bir fikir

Girişimleri finansa eden melek yatırımcı gurubu son bir kaç yıllarını Harvard Business School mezunu olup kendi girişimlerini başlatan 18 farklı girişimci ile geçirmişler. Bu kişilerin iş fikirlerinin nasıl ortaya çıktığı ile alakalı sorular sormaya başladıklarında ilginç bulgular ile karşılaşmışlar.

Çoğunlukla “güzel bir iş fikrinin hiç beklenmedik bir anda beklenmedik bir şekilde karşınıza çıktığı” klişesinin pekte doğru olmadığını keşfetmişler. Çoğu girişimci bu fikirleri çok uzun deneme ve yanılmalardan sonra keşfedip, bunun ardından bu fikirlerin son şeklinin alabilmesi içinde haftalar, aylar hatta yıllar harcadıkları gözlemlenmiş.

Organik ve Kasıtlı Fikir

Çoğu iş fikri 2 ana grupta ortaya çıkıyormuş; bunlardan ilki organik fikir diğeri ise kasıtlı fikir. Organik fikirler genellikle girişimcinin kendisinin, ailesinin veya arkadaşlarının yaşam deneyimlerine dayanarak bir fikir geliştirmesi ile ortaya çıkıyormuş. Ve bu fikir yavaş yavaş inşa edilip en sonunda bir girişime dönüştürülebilirse, bu organik fikir olarak adlandırılıyormuş.

Kasıtlı fikir ise girişimcinin başlangıçta her hangi bir fikri olmadan ve bu fikri bulmak üzere yola çıkması ile oluyormuş. Çevresinde meydana gelen gelişmelerden dolayı değil bir iş yaratma amacıyla sadece oturup bu fikir üzerine çalışan girişimcilerin sahip olduğu bu model ise kasıtlı fikir olarak adlandırılıyormuş.

Ancak bu fikirler nasıl ortaya çıkarsa çıksın, her başarılı iş fikrinin üç önemli faktöre sahip olduğunu bu grup keşfetmiş ve bu değişkenleride Blue Apron adı verilen bir girişim üzerinden analiz etmişler. İsterseniz gelin bu değişkenlere tek tek göz atalım.

Büyük bir fırsat

İyi bir fikrin başarıya ulaşabilmesi için en önemli değişkenin; harika bir fırsat potansiyeline sahip olmasıymış. Ancak büyük bir potansiyel derken, bunun büyük bir pazar olması anlamına gelmesini kastetmiyorlar. Başarılı girişimciler ya çok büyük bir marketteki çok ufak bir soruna bir çözüm üretiyor yada çok ufak bir markette çok büyük bir soruna çözüm üretebilmeyi tercih ediyorlarmış.

Tabi bunu yaparken, eğer büyük bir fırsata sahip olamazsanız her ne kadar harika bir fikriniz olsa da çok büyük veya çok küçük bir problemi harika şekilde çözseniz de ne yazık ki başarılı bir girişime bu dönüşemiyor.

Bende bu analize kesinlikle katılıyorum, örneğin Youtube kurulmadan çok kısa bir süre önce Youtube’a çok benzeyen başka bir platform kurulmuştu fakat o dönem web tarayıcılarının java desteği olmadığı için bu girişim, videoları başarılı şekilde tarayıcılarda gösteremediği için başarısız olmuştu.

Keza facebook firması başka hiç bir sosyal medya firması yok iken, böyle bir platform geliştirince başarılı oldu. Amazonu kuran Jeff Bezos, daha pek çok insan internettin ne olduğunu bilmez iken internetten satış yapabileceği bir websitesi kurma fikri olduğu için bu fikir büyük potansiyel ile bir araya gelince bu iş başarılı oldu.

Bu yatırımcıların inceledeği Blue Apron firmasıda daha piyasada hiç bir yemek teslim etme firması yok iken, 2000’li yılların ortlarında e-ticaretin çok büyük bir hız kazanacağını tahmin edip, evlere paket ev yemeği teslimatı yapma fikri ile yola çıkmışlar. Instacart, DoorDash, Uber Eats ve Amazon Fresh daha piyasada yok iken evde pişirilmiş yemeklere en yakın şekilde yemekler ve menüler hazırlayıp evlere teslimata başlamışlar.

İlgili Becerilere Sahip Olmak

En önemli ikinci kriter ise; kurduğunuz fikri hayata geçirebilecek ilgili becerilere sahip olmanızmış. Fakat bu becerileri sadece mesleki beceriler olarak düşünmemek gerekiyormuş. Kurmuş olduğunuz şirketteki tüm alt alanlarda her şeyi tek başınıza kuracak özelliklere sahip olmanız mümkün olmayacaktır.

Başarılı girişimcilerin ortak olarak sahip olduğu özellik ise bu bireylerin teknik becerilerindense daha çok iletişim becerilerinin önde olduğuymuş. Bu iletişim becerilerini de müşterileri anlamak ve işin ilerlemesi için öndeki engelleri kaldırmak adına kullanan girişimciler daha başarılı oluyorlarmış.

Blue Apron firmasının kurucusu Matt Salzberg’i analiz ettiklerinde bu girişimcinin öne çıkan özelliğinin de bağış toplama ve bu alanda strajiler izleme yönünde olduğunu analiz etmişler. Keza bu firma halka açılmadan önce 200 milyon dolarlık yatırım toplamayı başarmış. 2010 yılında Harvard Business School’dan mezun olan Matt, 2012 yılında yemek dağıtımı firması Blue Apronu hayata geçirmiş ve 2015 senesinde ise firmanın değeri $2 milyar dolara ulaşmış. 2017 senesinde ise Wonder Group bu şirketi satın almış.

Projeye Tutkuyla Bağlı Olmak

Sahip olunması gereken en önemli ve son özellik ise hayata geçirilmek istenen girişime gerçekten tutkuyla bağlı olmakmış. Bu tutku ne kadar fazla ise bu girişimin yakıt deposuda o kadar büyük oluyor. Yaptıkları işe tutkuyla bağlı olmayan girişimciler, zorlu dönemler ile karşılaştıklarında bu işlerenden kolaylıkla vazgeçiyorlarmış. İşler çıkmaza girdiğinde, sevilmeyen bir konuşma yapılması gerektiğinde, olmadık durumlarla yüzleşmek gerektiğinde bu işe gerçekten tutkuyla bağlı olanlar bu zorlu koşulların üstesinden gelmeye çabalar iken yaptığı işe tutkuyla bağlı olmayan pes etmeyi tercih ediyorlarmış.

Çoğu girişimci pazara yeni bir ürün veya hizmet getirmeye çalıştıklarından dolayı, insanları daha önce ihtiyaç duymadıkları bir şeyi denemeye ikna etmeye çalışıyorlar. Ve bu şeyin yeni bir ihtiyaç olduğunu insanlara inandırmaya çalışırken bu işe ne kadar tutkuyla bağlı olduğuklarıda müşteriler ve yatırımcılar için de önemli bir değerlendirme kriteri oluyormuş.

Her girişimci için bu tutku farklı bir alanda boy gösterebiliyormuş. Çalışılan Sektör, ortaya çıkarılan ürün, elde etmeye çalışılan etki, parasal ödül, hayat tam bağımsızlık kazanmak gibi farklı farklı amaçlar girşimcilerin tutkularını meydana getirebiliyor.

Blue Apron’un kurucusu ise “İnsanların yaşamları üzerinde etki yaratacak bir marka yaratma isteğinin” inanilmaz bir tutkuya dönüştüğünü ve karşısına aşılamayacak zorluklar çıktığında bu tutku sayesinde hala bu işe kafa yormaya devam ettiğini bu araştırmada paylaşmış.

Son Söz

Bugünkü konuyu toparlayacak olursak, bu bölümde başarılı girişimlerin ve girişimcilerin sahip olduğu en temel 3 özelliği inceledik. Eğer bu araştırmanın ele alındığı kitabın detaylarınada ulaşmak isterseniz, sizler için yine linki bırakarım.

Umarım sizlere faydalı bilgiler sunabilmişimdir. En kısa sürede yeni yayınlarda görüşmek üzere, kendinize çok iyi bakın hoşçakalın.

Referanslar

Daniels, C., & Sherman, J. H. (2024, February). Where the greatest business ideas come from. Magzter. https://bit.ly/4dbsJfb

Daniels, C., & Sherman, J. H. (2024). Smart startups: What every entrepreneur needs to know: Advice from 18 Harvard Business School founders. HarperCollins.