Benden Adam olmaz mı?

Herkese merhabalar yeni bir yayına daha hoş geldiniz. Bugün özellikle genç kitlede çok sık duymaya başladığım “benden adam olur mu? olmaz mı?” sorusunu ele alalım istiyorum. İsterseniz buyrun daha fazla beklemeden hemen yayına geçelim.

Bu arada yaptığım yayınları beğeniyor ve yeni yayınları kaçırmak istemiyorsanız dinlediğiniz platformlardan abone olarak tüm yayınlara anında ulaşabilir veya [patreon] üzerinden bana destek olabilirsiniz.

Hayat bazı zamanlar ne kadar uğraşsakta bizim istediğiniz gibi gitmez ve bu zamanlarda sorunun bizde olup olmadığını düşünmeden edemeyiz. İstediğiniz okulu kazanamamak, hoşlandığınız kişinin sizi red etmesi, çalışmak istediğiniz firmanın sizi geri çevirmesi modunuzu düşürür. Hatta sadece bununla kalmayıp kendinizde bir şeylerin yanlış olduğunu düşünmenizede sebep olur.

Hele ki bunun bir diğer versiyonu vardır ki en tehlikelisi budur. Kendinizi diğer insanlarla karşılaştırıp sizin bir başarısızlık abidesi olduğunuzu hemen kendinize inandırırsınız. Şu an ki sosyal medya platformları ile bu kıyaslamaların oranı her geçen gün daha da fazlalaşıyor. Spor yapan biri kendi dalında ki bir yıldızla kendini kıyasladığında en dibe kolayca düşer veya gitar çalmayı öğrenmeye çalışan biri kendini Jimi Hendrix ile kıyaslayınca umutsuzluk kervanına hemen düşer. Daha güzel, daha başarılı, daha zengin kişilerle kendinizi kıyaslayınca iç sesiniz hemen harekete geçer ve sizi her konuda başarısız, kayda değer olmayan biri olarak damgalar.

İnsanın modunun sürekli harika olması tabiki mümkün değil fakat sürekli olarak kötü düşünmek sanıldığından çok daha fazla zararı sizlere getirebilir. Çünkü başarısız olduğunuzu ne kadar sık düşünürseniz buna o kadar çok inanırsınız.

Başarısızlığı sürekli düşünmeyi önlemenin aslında çok basit yolları mevcut. İşler yolunda gitmediği zaman bir batağın içine kendimizi sürüklemek yerine gelin neler yapabiliriz bunlara göz atalım.

Düşüncelerinizin çoğu gerçek değil

Bir insanın başarısızlık hissinden kurtulabilmesinin en etkili yolu, düşüncelerinin çoğunun gerçek olmadığını idrak etmesi ile oluyormuş. Çoğu koşulda kendinizi başkasıyla kıyasladığınız zaman ancak başarısız hissedersiniz. Hayatınızda ilk defa resim çizmeye başladığınızda kendinizi sürekli olarak kıyaslayabileceğiniz kişiler çevrenizde yok iseler, sadece çizdiğiniz resime odaklanırsınız. Ancak çevrenizde çok fazla profesyonel ressam var ise ve kendinizi sürekli olarak bu kişilerle kıyaslıyorsanız, ikinci ayın sonunda bu işte iyi olmadığınıza kendinizi inandırabilirsiniz. Halbuki iki aylık bir ressamın bir anda bir süper stara dönüşmesi söz konusu değildir.

Özellikle sosyal medya platformları ile bu kıyaslama işini her saniye yapar olduk. Şu an Instagram’ı açıp oradaki insanların hayatlarına baktığınızda herkesin hayatının ışıltılar içinde ve hayatın zirvesindelermiş gibi görünüyor.

Siz saatlerce işe gidip zar zor geçinirken, bir arkadaşınızı yurt dışında tatile gidip eğlenirken gördüğünüzde belki istemeden de olsa kendinize ben neyi yanlış yaptım diye sormaya başlarsınız. Ancak belki de o arkadaşınız aylardır işsiz olmasına rağmen, sahip olmadığı bir parayla harç ve borçla o tatile gitmiş olabilir.

Şu an internet üzerinde gördüğümüz, takip ettiğimiz, belki de özendiğimiz yaşamların çok büyük bir kesimi göründükleri gibi değiller. Geçenlerde bir kitapta okuduğum çok güzel bir bölüm vardı;

“Kendi başlangıcınızı başkasının ortasıyla, kendi ortanızıda yine başkasının sonuyla kıyaslamak, sizi geriye götürmekten başka hiç bir işe yaramaz” diyordu yazar.

Hata yapmayı başarısızlık olarak görmek

Genellikle kendimizi en çok başarısız ve çıkmazda hissettiğimiz dönem, hata yaptığımız dönemlerdir. Bir işte hata yaptığımızda ve bunu sadece başarısızlıktan ibaret gördüğümüzde yine bu negatif sorgulamaların içine düşmemize sebep olur. Ben neden hata yaptım?, niye sürekli böyle hataları yapıyorum?, bende mi acaba bir sorun var? gibi sizin modunuzu düşüren soruların ardı arkası kesilmez.

Halbuki şu Dünya da hata yapmadan başarılı olan bir kişi dahi yoktur. Bizler sadece başarılı insanların en zirveye çıktığı zamanlarda onları tanıdığımız için sanki onların her şeyi kusursuzmuş gibi değerlendirebiliyoruz. Hatalar aslında insana en çok değer katan olgulardır.

Daha önceki yayınlarda da bahsetmiştim, ben ilk iş yerimi açtığımda o kadar çok hata yaptım ki o iş yerini açmadan önce bu tarz şeyler yaşayabileceğimi aklımın ucundan geçiremezdim. O iş yerini açtıktan sonra takip eden girişimlerimde aynı hatalara tekrar düşmedim çünkü o hataları yapınca insanın canı o kadar yanıyor ki asla ve asla aynı hatayı tekrar yapmak istemiyor.

Bu yüzden eğer her hata yaptığınızda kendinize karşı çok sert davranıyorsanız, bunun size zarar verdiğinin farkına varın. Hayatınızda ki hiç bir hata yok yere olmaz, yanlış aldığınız bir kararın sonucunda hayat size bu şekilde geri tepki verir. Çok fazla hata yapmakta bir sorun yoktur ancak bir hatayı birden fazla yapmak bu işten hiç bir ders çıkarmadığınızı gösterir.

Bir sonraki adımı planlamamak

Hepimiz hayatlarımızın belirli bölümlerinde hatalar yaparız. Kimi kişiler kariyerini doğru seçemez, kimisi ilişkilerinde hatalar yapar, kimileri de sağlılığı için düzgün adımlar atamaz. Hayatımızın her alanında her şeyi mükemmel derecede yapmak ne yazık ki bu kadar kolay değildir. Fakat hataları telafi etmenin en güzel yolu o hatadan ne öğrenildiğini sorgulamaktır.

Eğer kendi hatalarınız için sürekli olarak başkalarını sorumlu tutarsanız bu, sizin olduğunuz yerde sıkışıp kalmanıza sebep olur. Her şey benim suçumdu yaklaşımı da yine ben bir başarısızlık abidesiyim tutumuna hemen yol açar. Bu işin tam ortası ise, hatalardan sonra yapılacak adımları planlamaktan geçer.

Yine kendi hayatımdan örnek verecek olursam; ilk açtığım şirkette eleman çalıştırmıştım ve işe aldığım 50 kişiden sadece 1 tanesi gerçekten söylediğini yapabilen bir eleman çıkmıştı. Geri kalan 49 kişi benim sürekli olarak para kaybetmeme sebep oldu. Bu yüzden bir daha ki sefer bir işletme açacak olsam personel alımına çok daha fazla önem veririm. Pek çok kişi bir işe başvurduğunda o işi kapabilmek için sizin duymak istediklerinizi söylüyor ve bende hemen işe başlamak istediğimden görüşmeye gelen kişileri çok detaylıca analiz etmedim. Evet, işin sonunda karlı çıktım ama bir daha ki sefere personal almam gerekirse bu işe tamamen farklı yanaşırım.

Yaptığınız hataları, yanlışları oturup detaylıca düşünmek ve bir daha ki sefere neyin farklı yapılacağını anlamak ancak sizin ileriye taşıyacak olan tek adımdır.

Sürekli Aynı Ortamda Sıkışıp Kalmak

Çoğumuzun şu an sahip olduğu mod, bulunduğumuz ortama bağlıdır. Eğer ki şu an çok gergin bir ortamda, insanların birbirine bağırdığı ve aşağıladığı bir yerde olsaydınız, sizde durduk yere gerilebilir ve enerjinizi kaybedebilirdiniz. Bazen büyük hatalar yaptığınızda olduğunuz ortamdan uzaklaşmak sizin havanızı değiştirir.

Üniversite sınavına hazırlanırken ufacık bir odada çalışma masamda koca bir yılı o odaya kapanarak geçirmiştim. Üniversite sınavından istediğim puanı alamadığımı öğrenince de tekrar o odaya girmek istemedim. Ailemden biri ile beraber o gün gidip bir kano kiralayıp saatlerce kano yaptık ve akşamına da ateş yakıp sabaha kadar muhabbet ettik. Ertesi gün apayrı bir enerji ile uyandım.

Eğer sizde hayatınızda istemediğiniz şeyler yaşadıysanız, modunuz düştüyse, hevesiniz kırıldıysa, bir süre her şeyi bırakın. Sadece bir kaç günlüğüne de olsa sevdiğiniz şeylere vakit ayırın. Bazen hayat kargaşası yüzünden en temel insani ihtiyaçlarımızı erteliyoruz halbuki şu Dünya da herkesin bir süre de olsa dinlenmeye, rahatlamaya, sorumluluklardan uzaklaşmaya ihtiyacı var. Eğer kötü bir olayın ardından hala aynı çevrede kalırsanız bu, sizi tekrardan ben bir başarısızlık abidesiyim tutumuna ister istemez sürükleyecektir.

Bu bölümde kendinizi başarısız hissetmeniz durumunda neler yapabileceğiniz hakkında konuştuk. Umarım sizlere faydalı bilgiler sunabilmişimdir. En kısa sürede yeni yayınlarda görüşmek üzere, kendinize çok iyi bakın hoşçakalın.

---

Referanslar

Cox, J. (2022, June 16). Feeling like a failure? here are 5 ways to Cope. Psych Central. https://psychcentral.com/health/feeling-like-a-failure#ways-to-cope

Morin, A. (2022, November 29). 10 healthy ways to bounce back from failure. Verywell Mind. https://www.verywellmind.com/healthy-ways-to-cope-with-failure-4163968